Yeşil Beyanlar ve Ürün Verileri: AB'de E-Ticaretin Eylül 2026'dan İtibaren Göstermesi Gerekenler

27 Eylül 2026'dan beri Yeşil Dönüşüm için Tüketicilerin Güçlendirilmesi Direktifi (Empowering Consumers for the Green Transition Directive) AB genelinde uygulanıyor. Direktif, bir ürünün çevresel nitelikleri hakkında söylemenize izin verilenleri değiştiriyor ve satın alma akışına zorunlu bilgiler ekliyor.

Bu düzenleme alışılmadık, çünkü yapılacak işin çoğu mimariden çok içerik ve şablonlarla ilgili. Bu da onu yapması ucuz ve pahalı hâle gelene kadar ertelemesi kolay bir iş yapıyor. Üstelik Aralık 2024'ten beri ürün listelerini sessizce yeniden şekillendiren ve pek çok sitenin hâlâ tam olarak uygulamadığı Genel Ürün Güvenliği Tüzüğü'nün (GPSR) üzerine geliyor.

İkisi birlikte, ürün detay sayfanızdaki zorunlu öğelerin listesinin iki yıl öncesine göre daha uzun olduğu anlamına geliyor.

Empowering Consumers Direktifi

(AB) 2024/825 sayılı Direktif, Haksız Ticari Uygulamalar Direktifi'ni ve Tüketici Hakları Direktifi'ni değiştiriyor. Üye Devletlerin direktifi 27 Mart 2026'ya kadar iç hukuka aktarması gerekiyordu ve direktif 27 Eylül 2026'dan beri uygulanıyor. Birçoğu gecikti: 28 Mayıs 2026'da Komisyon, iç hukuka aktarımın tamamlandığını bildirmeyen 20 Üye Devlet hakkında ihlal prosedürü başlattı. Bunlardan birkaçı o zamandan beri yasal düzenleme yaptı; bu nedenle satış yaptığınız her pazardaki ulusal mevzuatı kontrol edin.

27 Eylül 2026'dan önce üretilmiş mallar için CPC ağındaki ulusal tüketici makamları eski stoklar konusunda ortak bir anlayışta uzlaştı ve Komisyon bunu 30 Haziran 2026'da memnuniyetle karşıladı: makamlar stok hacimlerini, raf ömrünü ve teknik uygulanabilirliği dikkate alacak ve yaptırımlar yerine önleyici tedbirleri tercih edecek. Komisyon'un direktife ilişkin soru-cevap belgesi en son Eylül 2026'da güncellendi ve bir beyanı yeniden yazmadan önce okumaya değer.

Genel çevresel beyanlar artık yasak

“Çevre dostu”, “yeşil”, “iklim nötr”, “çevreye duyarlı” ya da “doğaya saygılı” gibi beyanlar, beyanla ilgili olarak tanınmış mükemmel bir çevresel performans gösteremediğiniz sürece yasaklanıyor.

Bu, kulağa geldiğinden çok daha yüksek bir çıta. Beyanın teknik olarak savunulabilir olması yetmiyor. Ayrıntı içermeyen belirsiz beyanlar yanıltıcı oldukları gerekçesiyle doğrudan yasaklanıyor.

Uygulanabilir alternatif, somut ve kanıtlanmış bir beyan. “%80 geri dönüştürülmüş polyesterden üretilmiştir” destekleyebileceğiniz bir beyan. “Çevre dostu kumaş” ise değil.

Dengelemeye dayalı beyanlar artık yasak

Bir ürünün emisyon dengelemesi sayesinde nötr, azaltılmış ya da olumlu bir çevresel etkiye sahip olduğunu iddia etmek yasak. “Karbon nötr kargo” ve “iklim nötr ürün” rozetlerine, nötrlüğün kredi satın alınarak sağlandığı durumlarda son veren hüküm bu.

Karbon dengeleme kredisi satın almaya yine devam edebilirsiniz. Ancak bunları tüketicilere yönelik ürün düzeyinde bir nötrlük beyanının dayanağı olarak kullanamazsınız.

Sürdürülebilirlik etiketleri sertifikasyon gerektiriyor

Bir sertifikasyon programına dayanmayan ya da kamu makamlarınca oluşturulmamış bir sürdürülebilirlik etiketi göstermek yasak. Hedefte kendi oluşturduğunuz rozetler var. Sitenizde tasarım ekibinizin icat ettiği yeşil bir yaprak simgesi görünüyorsa ya kaldırılması ya da gerçek bir programla desteklenmesi gerekiyor.

Dayanıklılık ve onarılabilirlik bilgileri

Direktif ticari garantiler, dayanıklılık ve yazılım güncellemeleriyle ilgili yükümlülükler ekliyor:

• Yasanın getirdiği gereklilikleri ayırt edici bir özellik gibi sunmak yasak. “Ücretsiz iki yıl garanti”, yasal asgari süre olduğu hâlde bir avantaj olarak sunulamaz.
• İşlevselliği olumsuz etkileyen bir yazılım güncellemesine ilişkin bilgiyi vermemek yasak.
• Onarılabilir olmayan malları onarılabilir gibi sunmak ya da onarımın kısıtlı olduğunu belirtmemek yasak.
• Bir üretici iki yıldan uzun bir ticari dayanıklılık garantisi sunuyorsa uyumlaştırılmış bir etiket gösterilmeli.
• Tüketicileri yasal uygunluk garantisi hakkında bilgilendiren uyumlaştırılmış bir bildirim sağlanmalı.

Uyumlaştırılmış bildirim ve etiket belirlenmiş biçimlerdir. Satın alma akışında yer almaları gerekir; bu da ürün sayfalarında ve uygulamanıza bağlı olarak sepette veya ödeme adımında bir şablon değişikliği demektir.

İş Olarak Bunun Anlamı

E-ticaret müşterilerimizle kullandığımız plan:

Sitedeki her beyanı denetleyin. Ürün açıklamaları, kategori sayfaları, bannerlar, sürdürülebilirlik açılış sayfası, e-posta şablonları, ambalaj görselleri, filtre etiketleri ve ürün kartlarındaki rozetler. Ürün açıklamalarını PIM'inizden veya CMS'inizden dışa aktarın ve şu kelimeleri grep ile arayın: eco, green, sustainable, natural, climate, carbon, neutral, biodegradable, planet, environmentally.

Liste her zaman beklenenden uzun çıkar, çünkü beyanlar yıllar içinde ürün aktarımları, tedarikçi metinleri ve pazarlama kampanyaları üzerinden birikir.

Her beyanı sınıflandırın. Kanıtlanmış ve somut olanları tutun. Genel olanları yeniden yazın veya silin. Dengelemeye dayalı olanları silin. Kendi oluşturduğunuz etiketleri silin veya sertifikalı bir programla değiştirin.

Yalnızca metni değil, veri modelini düzeltin. Sürdürülebilirlik beyanları serbest metin açıklamalarda duruyorsa bu işi yeniden yapmak zorunda kalırsınız. Geri dönüştürülmüş içerik oranı, program referanslarıyla birlikte sertifikalar, dayanıklılık garantisi süresi ve onarılabilirlik bilgileri için yapılandırılmış nitelikler, aktarım sırasında doğrulama yapmanızı ve tutarlı, uyumlu bir gösterim üretmenizi sağlar.

Uyumlaştırılmış bildirimi ve etiketi uygulayın. Bunların sayfa şablonunda ve sunduğunuz her dil için çeviri hattınızda bir yeri olması gerekir.

Tedarikçi katılım sürecini güncelleyin. Üçüncü taraf ürünleri satıyorsanız uyumsuz beyanlar tedarikçinin sağladığı metinlerden girer. Beyan gerekliliklerini tedarikçi veri spesifikasyonunuza ekleyin ve aktarım sırasında doğrulayın.

Altta Yatan GPSR Katmanı

(AB) 2023/988 sayılı Genel Ürün Güvenliği Tüzüğü 13 Aralık 2024'ten beri uygulanıyor ve mesafeli satışa ilişkin yükümlülükleri pek çok sitede hâlâ eksik uygulanıyor.

Çevrim içi sunulan her ürün için listelemede açıkça şunlar gösterilmelidir:

• Üreticinin adı, tescilli ticaret unvanı veya ticari markası ile posta adresi ve elektronik iletişim bilgileri.
• Üretici AB dışındaysa, AB'de yerleşik sorumlu kişinin adı, posta adresi ve elektronik iletişim bilgileri.
• Bir görsel, tür ve varsa herhangi bir ürün tanımlayıcısı dahil ürünü tanımlayan bilgiler.
• Gerekli tüm uyarılar veya güvenlik bilgileri, ürünün satıldığı Üye Devletteki tüketicilerin kolayca anlayabileceği bir dilde.

Çevrim içi pazar yerlerinin ek yükümlülükleri var: makamlar ve tüketiciler için tek bir iletişim noktası, Safety Gate portalına kayıt ve makamların tehlikeli ürün listelemelerinin kaldırılmasına ilişkin emirlerine gecikmeksizin, genellikle iki iş günü içinde uyulması bunların arasında.

Sık gördüğümüz hata, bunu bir şema sorunu olarak değil, hukuk ekibinin ilgilenmesi gereken bir veri sorunu olarak ele almak. Üretici iletişim bilgileri ve AB'deki sorumlu kişi birer ürün niteliğidir. Alanlara ihtiyaçları var, doğrulamaya ihtiyaçları var ve aktarım sırasında zorunlu olmaları gerekiyor. Bunu bir şablona bir paragraf ekleyerek çözen siteler, sonunda o paragrafın boş olduğu binlerce listelemeyle karşılaşıyor.

Çok dilli perakendecileri yakalayan bir dil boyutu da var. Uyarılar, satışın yapıldığı Üye Devlette kolayca anlaşılabilecek bir dilde olmalı; bu da çeviri hattınızın güvenlik metinlerini isteğe bağlı pazarlama metni olarak değil, zorunlu içerik olarak ele alması gerektiği anlamına geliyor.

Sırada Neler Var

Henüz geliştirme yapmadan takip etmeye değer iki dosya var.

Yeşil Beyanlar Direktifi (Green Claims Directive), açık çevresel beyanlar için zorunlu bir ön doğrulama rejimi getirecekti: bir beyan kullanılmadan önce bağımsız doğrulama. 20 Haziran 2025'te Komisyon direktifi geri çekmeyi planladığını açıkladı ve 23 Haziran için planlanan üçlü müzakere iptal edildi. Direktif resmî olarak geri çekilmiş değil: Parlamento'nun Legislative Train sayfası onu Konsey'de engellenmiş olarak gösteriyor (20 Eylül 2026 itibarıyla durum). Bir gün yeniden canlandırılırsa beyanların kanıtlanmasını şirket içi bir çalışmadan bir sertifikasyon sürecine dönüştürecek.

Dijital Adalet Yasası'nın (Digital Fairness Act) 2026 sonlarında bir Komisyon önerisi olarak gelmesi bekleniyor; karanlık örüntüleri, kişiselleştirilmiş fiyatlandırmayı, bağımlılık yaratan tasarımı ve influencer pazarlamasını hedefliyor. Gerçekçi bir uygulama tarihi 2028 ile 2030 arası. Şimdi önemli olmasının nedeni, hangi örüntülerin geleceğinin sınırlı olduğuna işaret etmesi: sahte aciliyet sayaçları, kademeli fiyat ekleme (drip pricing), önceden işaretlenmiş kutular, utandırarak onaylatma (confirmshaming) ve genel olarak kullanıcının tercih ettiği seçeneği bulmayı zorlaştırarak işleyen arayüz tasarımları.

Dönüşüm oranınız bunlardan herhangi birine bağlıysa, gidişatın yönünü bilmekte fayda var.

Bunu Neden Düzgün Yapmaya Değer

Bunu bir uyum angaryasından fazlası olarak görmek için bir neden var.

Yapılandırılmış, doğrulanmış ürün bilgisi; iyi arama görünürlüğünü, zengin sonuçları ve temiz ürün akışlarını sağlayan varlığın ta kendisi. Schema.org ürün işaretlemesi tam olarak GPSR'nin ve Empowering Consumers Direktifi'nin istediği alanları istiyor: üretici, tanımlayıcılar, garanti koşulları, malzeme bileşimi. Bu işi bir şablon yaması olarak değil, bir veri projesi olarak yapan perakendeciler daha iyi ürün akışlarına, daha az pazar yeri reddine ve daha iyi organik görünürlüğe kavuştu.

Burada uyum ve ürün yönetimi aynı şeyi istiyor ve bu pek sık olmaz.

Nereden Başlamalı

AB'deki tüketicilere fiziksel ürün satıyorsanız bir gününüzü şu üç işe ayırın:

1. Ürün açıklamalarınızı dışa aktarın ve çevresel kelimeleri grep ile arayın. Beyanları sayın.
2. Kataloğunuzun yüzde kaçında üretici iletişim bilgilerinin ve gerektiği yerde AB'deki sorumlu kişinin bulunduğunu kontrol edin. Ardından bunların listelemede gösterilip gösterilmediğine bakın.
3. Ürün sayfası şablonunuza bakın ve uyumlaştırılmış garanti bildiriminin nereye konacağını belirleyin.

Bu size bir kapsam tahmini verir; kurallar artık uygulandığına göre buna şimdi ihtiyacınız var.

Avrupa genelinde satış yapan şirketler için ürün bilgi yönetimi, çok dilli içerik hatları ve hem düzenleyicilerin hem de arama motorlarının istediği yapılandırılmış veriler dahil e-ticaret platformları geliştiriyor ve bakımını yapıyoruz. İşin katalog tarafında yardıma ihtiyacınız varsa office@c9group.dev adresine yazın.

Daha geniş düzenleyici tablo 2026 AB dijital uyum rehberimizde; Avrupa'daki çalışmalarımız hakkında daha fazlası ise pazara giriş sayfamızda.

Biz hukuki danışmanlık değil, yazılım sunuyoruz. Belirli bir beyanın kanıtlanmış olup olmadığı hukuk danışmanınıza sorulacak bir sorudur; biz de onların verdiği yanıtı taşıyan sistemi geliştiriyoruz.