HakkımızdaHizmetlerProjelerMakaleler

Dijital Ürün Pasaportu Geliştirme: ESPR Kapsamında DPP ve Batarya Pasaportu Uygulaması

Çoğu şirket Dijital Ürün Pasaportu ile aynı şekilde tanışır: biri bir müşteri anketini iletir ya da bir perakendeci gelecek yıl etikete hangi tanımlayıcının basılacağını sorar ve herkesin “sürdürülebilirlik” başlığı altında dosyaladığı bir düzenlemenin aslında tarihi belli bir yazılım projesi olduğu ortaya çıkar.

O yazılımı biz geliştiriyoruz. Veri modelleri, tanımlayıcılar, QR kodun arkasındaki API, ürün verilerinizi hâlihazırda tutan PLM ya da ERP sistemine entegrasyon ve AB kayıt sisteminin beklediği kayıt bilgisi. Kapsam konusundaki hukuki görüş bizim işimiz değil (onu uyum ekibiniz ya da hukuk danışmanınız üstlenir), ama ondan sonra gelen her şey bizim işimiz.

Dijital Ürün Pasaportu gerçekte ne gerektiriyor

Sürdürülebilir Ürünler için Ekotasarım Tüzüğü (ESPR, (AB) 2024/1781 sayılı Tüzük), eski Ekotasarım Direktifi'nin yerini aldı ve kapsamını enerjiyle ilgili ürünlerden AB'de satılan neredeyse her ürüne genişletti. Temel mekanizması Dijital Ürün Pasaportudur: bir ürüne, bir partiye ya da tek bir ürün birimine bağlı, ürünün üzerindeki bir veri taşıyıcısından erişilebilen, yapılandırılmış ve makine tarafından okunabilir bir kayıt.

Politika dilinden arındırıldığında bir DPP dört mühendislik problemidir:

  • Ürün, model, parti ya da ürün birimi için tanınmış bir şema kapsamında verilen ve ürünün tüm ömrü boyunca değişmeyen benzersiz bir tanımlayıcı.
  • Bu tanımlayıcıya çözümlenen bir veri taşıyıcısı (pratikte bir QR kod, bazen NFC ya da bir RFID etiketi). Tedarik zincirlerinin çoğu GS1 Digital Link söz dizimi üzerinde birleşiyor, çünkü tek bir QR kodun tüketiciye, perakendecinin tarayıcısına ve geri dönüşüm firmasına farklı yanıtlar vermesini sağlıyor.
  • Ürün grubunuza ait yetki devrine dayalı tüzükte (delegated act) tanımlanan bir veri seti: malzeme bileşimi, endişe verici maddeler, dayanıklılık ve onarılabilirlik bilgileri, geri dönüştürülmüş içerik, karbon ayak izi, yedek parça bulunabilirliği, kullanım ömrü sonu talimatları. Farklı alanlar farklı kitlelere görünür ve erişim kontrolü “olsa iyi olur” değil, şartnamenin bir parçasıdır.
  • Merkezi AB kayıt sistemine bir kayıt ve şirketiniz ürünü satmayı bıraktıktan sonra da dahil olmak üzere pasaportu belirli bir süre erişilebilir tutma yükümlülüğü; bu, kodlamadan çok bir barındırma ve süreklilik sorunudur.

Çerçeve 19 Temmuz 2026 tarihinde tamamen uygulanır hale geldi ve AB'nin merkezi DPP kayıt sistemi de onunla birlikte devreye girdi. Bu, mekanizmayı çalıştırdı. Tek tek şirketleri bağlayan ise kendi ürün gruplarına ait yetki devrine dayalı tüzüktür.

Önemli tarihler

İlk kesin yükümlülük tekstil ya da mobilya için değil. Bataryalar için geliyor ve doğrudan ESPR ile değil, Batarya Tüzüğü ile geliyor.

  • 18 Şubat 2027: (AB) 2023/1542 sayılı Tüzük uyarınca elektrikli araç bataryaları, 2 kWh üzerindeki endüstriyel bataryalar ve LMT (hafif ulaşım araçları) bataryaları için batarya pasaportu zorunlu hale geliyor. Bu tarihten itibaren AB pazarına sunulan bu türdeki her bataryanın, QR kod üzerinden erişilebilen; karbon ayak izi, malzeme bileşimi, geri dönüştürülmüş içerik, sağlık durumu (state of health) ve durum tespiti (due diligence) bilgilerini içeren bir pasaportu olmalı.
  • 2026 ve sonrası: ESPR'nin ilk çalışma planı (COM(2025) 187), öncelikli gruplar arasında demir ve çeliği ilk sıraya koyuyor; ardından tekstil, lastik ve alüminyum, sonra da mobilya ve yataklar geliyor. Her ürün grubunun kendi yetki devrine dayalı tüzüğü var ve her tüzük kendi geçiş süresini belirliyor: kabul ile uygulama arasında genellikle on sekiz ay ile iki yıl.

Batarya üretiyorsanız ya da bataryaları araçlara, makinelere veya elektrikli bisikletlere takıyorsanız, süre aylarla ölçülüyor. Tekstil, çelik, lastik ya da mobilya üretiyorsanız süre yetki devrine dayalı tüzüklerle ölçülüyor ve şu anda yapılacak en yararlı şey, alan listesini beklemek yerine veri altyapısını kurmak.

Neler geliştiriyoruz

Ürün veri modeli ve eksik analizi

Boş bir şemadan değil, mevcut verilerinizden başlarız. Çoğu üretici, bir pasaportun ihtiyaç duyduğu bilgilerin yüzde yetmişine zaten sahiptir; ancak bu bilgiler PLM, ERP, tedarikçi beyanları, test raporları ve son denetimden beri kimsenin açmadığı tablolar arasında dağınık durur. Mevcut olanı ürün grubunuzun gereksinimleriyle karşılaştırırız. Çıktı, şu anda üretemediğiniz alanları tek tek sayan ve her birinin nereden gelmesi gerektiğini gösteren bir eksik listesidir: bu genellikle o bilgi kendisinden hiç istenmemiş bir tedarikçidir.

Bu belge çoğu zaman arkasından gelen yazılımdan daha değerlidir, çünkü belirsiz bir uyum kaygısını, karşısında isimlerin yazdığı bir satın alma görevine dönüştürür.

Tanımlayıcı ve veri taşıyıcısı uygulaması

Tanımlayıcı şemasını (GS1 GTIN artı seri ya da parti niteleyicileri veya sektörünüz başka bir şema kullanıyorsa o şema) uygular ve arkasındaki çözümlenebilir bağlantıları üretiriz. Tek bir QR kodun birden fazla kitleye hizmet etmesi gerektiğinde çözümleyiciyi öyle kurarız ki tüketicinin telefonu, perakendecinin sistemi ve geri dönüşüm firmasının tarayıcısı kendilerine uygun yanıta ulaşır; kısıtlı alanlar ise kimlik doğrulamalı erişimin arkasında kalır.

Pasaport hizmetinin kendisi

DPP bir PDF değil, bir API ve herkese açık bir görünümdür. İkisini de geliştiririz: pasaport verilerini tutan, sürümleyen, tanımlayıcı altında sunan ve pazarlarınızın gerektirdiği dillerde insanların okuyabileceği bir sayfa oluşturan bir hizmet. Bu hizmetin yıllarca çevrimiçi ve doğru kalması gerekir; bu yüzden onu ileride kullanımdan kaldırılabilecek daha büyük bir sistemin içindeki bir özellik olarak değil, küçük, sade ve iyi izlenen bağımsız bir hizmet olarak kurarız.

Hâlihazırda kullandığınız sistemlerle entegrasyon

Pasaport verileri elle yazılmamalı, sistemlerden beslenmelidir. SAP, Dynamics, Odoo, Infor, özel ERP'ler, Siemens Teamcenter ya da PTC Windchill gibi PLM sistemleri ve verilerin geri kalanını tutan tedarikçi portalları ile kalite sistemleri için entegrasyonları geliştiririz. Tedarikçilerin verileri e-posta ve tablolarla gönderdiği durumlarda (başlangıçta çoğu zaman böyledir), bu verileri kimsenin yeniden yazmasına gerek kalmadan yapılandırılmış kayıtlara dönüştüren alım ve doğrulama katmanını kurarız.

Kayıt sistemine kayıt ve raporlama

Pasaportların AB kayıt sistemine kaydedilmesinin teknik tarafını, kaydın ürün değişiklikleriyle uyumlu tutulmasını ve neyin ne zaman yayımlandığını gösteren kanıt izinin üretilmesini üstleniriz. Müşterileriniz kendi tedarik zinciri veri taleplerini yürütüyorsa, bunlara yanıt vermenin her seferinde ayrı bir proje olmaması için dışa aktarma yollarını kurarız.

Ne yapmıyoruz

Ürün başına lisanslanan bir DPP platformu satmıyoruz. Bu tür platformların sayısı giderek artıyor ve kataloğu basit, verileri standart olan bir şirket için bunlardan biri pekâlâ doğru çözüm olabilir. Öyleyse bunu size açıkça söyleriz.

Bizim yaptığımız, bu platformların iyi başa çıkamadığı durumlar: karmaşık malzeme listelerine sahip ürünler, birbiriyle konuşması hiç düşünülmemiş sistemlere dağılmış veriler, mevcut bir etiketleme sistemiyle bir arada var olması gereken tanımlayıcı şemaları ya da veri egemenliği nedeniyle pasaport hizmetinin kendi altyapısında çalışmasını isteyen bir üretici.

Kapsam, sınıflandırma ya da uygunluk konusunda hukuki tavsiye de vermiyoruz. Bu tavsiyeyi verenlerle birlikte çalışıyoruz.

Çalıştığımız sektörler

Şubat 2027 tarihiyle karşı karşıya olan batarya ve e-mobilite üreticileri: araç, elektrikli bisiklet, scooter ve endüstriyel enerji depolama üreticileri ile onları besleyen hücre tedarikçileri dahil.

Tekstile ilişkin yetki devrine dayalı tüzüğe hazırlanan tekstil ve hazır giyim markaları; burada zor olan neredeyse her zaman pasaportun kendisi değil, tedarik zinciri verileridir.

Çevresel ürün beyanlarının ve malzeme pasaportlarının bir biçimde zaten var olduğu ve işin bunları ESPR veri modeliyle uzlaştırmak olduğu çelik, alüminyum ve yapı ürünleri.

ESPR, Siber Dayanıklılık Yasası (Cyber Resilience Act) ve mevcut enerji etiketlemesinin kesişiminde yer alan ve genellikle üç ayrı veri programı yerine tek bir program isteyen elektronik ve ev aletleri.

Yetki devrine dayalı tüzüklerin daha ileri bir tarihte geleceği ve şu anki makul yatırımın tanımlayıcı şeması ile veri hattı olduğu mobilya, lastik ve tüketim ürünleri.

Bir iş birliği genellikle nasıl ilerler

İlk adım kısa ve sabit fiyatlıdır: genellikle iki ila üç hafta süren bir ürün pasaportu hazırlık değerlendirmesi. Ürün yapınızı, veri kaynaklarınızı ve geçerli gereksinimleri inceler; bir eksik analizi, önerilen bir veri modeli, bir tanımlayıcı ve veri taşıyıcısı önerisi ve maliyetleriyle birlikte bir geliştirme planı teslim ederiz.

Müşterilerin çoğu ardından tek bir ürün hattında pilot yürütür: tek bir SKU ailesi, veri alımından taranabilir bir QR koda ve bir kayıt sistemi girişine kadar uçtan uca. Pilot, modeli gerçekliğe karşı sınar; bir tedarikçinin geri dönüştürülmüş içerik yüzdelerini sağlayamadığını ve bu konuda bir karar verilmesi gerektiğini de tam bu aşamada öğrenirsiniz.

Ardından yaygınlaştırma gelir: ürün grubu ürün grubu, entegrasyonlar genişletilerek ve manuel veri alımı adım adım ortadan kaldırılarak. Sonrasında ya dokümantasyonla birlikte işi ekibinize devrederiz ya da hizmeti bir destek sözleşmesi kapsamında çalıştırmaya devam ederiz: pasaportların proje bittikten çok sonra da erişilebilir kalması gerekir ve bunun sorumluluğunu birinin üstlenmesi şarttır.

Uyduğumuz standartlar ve çerçeveler

  • ESPR, (AB) 2024/1781 sayılı Tüzük ve bu tüzük kapsamında kabul edilen yetki devrine dayalı tüzükler
  • (AB) 2023/1542 sayılı Batarya Tüzüğü, Madde 77 ve Ek XIII
  • GS1 Digital Link, GTIN ve izlenebilirlik gerektiğinde GS1 EPCIS olay standardı
  • CIRPASS referans mimarisi ve geliştirilmekte olan CEN/CENELEC JTC 24 standartları
  • ISO/IEC 15459 tanımlayıcıları, karbon ayak izi verileri pasaporta girdiğinde ISO 14040/14044
  • Tedarik zinciri ortakları arasında veri özgünlüğünün önemli olduğu durumlarda W3C Verifiable Credentials

Teknoloji

Node.js, Python, Go ve Java hizmetleri; pasaport geçmişinin yeniden oluşturulabilmesi gereken durumlarda PostgreSQL ve olay kaynaklı (event-sourced) veri depoları; REST ve GraphQL API'leri; AWS, Azure ve gerektiğinde şirket içi (on-premise) kurulum dahil Avrupa'nın egemen barındırma çözümleri. Barındırmayı bizim üstlenmemizi tercih etmediğiniz sürece sistemi bizim değil, sizin bulut hesabınızda çalışacak şekilde kurarız.

Sıkça sorulan sorular

Dijital Ürün Pasaportu ne zaman zorunlu hale geliyor?

Tek bir tarih yok. ESPR 19 Temmuz 2026'da tamamen uygulanır hale geldi ve AB kayıt sistemi çalışıyor; ancak belirli bir ürün için yükümlülük, ancak o ürün grubunu kapsayan yetki devrine dayalı tüzük uygulanmaya başladığında doğar. İlk zorunlu pasaport, Batarya Tüzüğü kapsamında 18 Şubat 2027'de başlayan batarya pasaportudur. Demir ve çelik, tekstil, lastik ve alüminyum, her biri kendi geçiş süresiyle, ESPR çalışma planı doğrultusunda izleyecek.

AB şirketi değilsek Dijital Ürün Pasaportu bizim için de geçerli mi?

Ürünleri AB pazarına sunuyorsanız, evet. Yükümlülük ürünü AB'de piyasaya süren iktisadi işletmecide doğar; bu, ithalatçınız ya da yetkili temsilciniz olabilir, ancak verilerin sizden gelmesi gerekir ve pratikte pasaportu üretici kurar.

Etikete ürün sayfamıza bağlanan bir QR kod koymamız yetmez mi?

Hayır. Pasaportun tanımlanmış bir veri setini makine tarafından okunabilir biçimde taşıması, tanınmış bir şemaya ait bir tanımlayıcı kullanması, AB kayıt sistemine kaydedilmesi, belirli bir süre erişilebilir kalması ve farklı alanları farklı kitlelere göstermesi gerekir. QR kodun arkasındaki bir pazarlama sayfası bunların hiçbirini karşılamaz.

Çevresel ürün beyanlarını zaten yayımlıyoruz. Bu yeterli mi?

Güçlü bir başlangıç ve genellikle en zor verilerin zaten toplandığı anlamına gelir. Yapılacak iş, bunları pasaport veri modeline eşlemek, ürünlere değişmeyen tanımlayıcılar vermek ve verileri PDF indirmesi olarak değil, talep üzerine sunan hizmeti kurmaktır.

Bir uygulama ne kadar sürer?

Tek ürün hattındaki bir pilot, tamamlanmış bir hazırlık değerlendirmesinin ardından genellikle altı ila on hafta sürer. Tüm kataloğa yaygınlaştırma ise mühendislikten çok verilerin mevcudiyetine bağlıdır ve tedarikçi verilerinin toplanması neredeyse her zaman kritik yoldur.

Pasaport verileri nerede tutulur?

Nerede olmasını istiyorsanız orada. Hizmeti kendi AWS ya da Azure hesabınıza, Avrupa'nın egemen altyapısına veya şirket içi sunuculara kurulacak şekilde geliştiririz. AB kayıt sistemi ürün verilerinizi değil, kayıt bilgilerini tutar.

Hemen başlayın

Ürün yelpazenizi ve hangi gruba girdiğinizi düşündüğünüzü bize gönderin; size bir pasaport yükümlülüğünün sizi kapsayıp kapsamayacağını, ne zaman kapsayacağını ve verilerinizin nasıl görünmesi gerektiğini söyleyelim. Dürüst cevap hazır bir platformun size daha iyi hizmet edeceğiyse, bunu da söyleriz.

Dijital Ürün Pasaportu hazırlık değerlendirmesi planlamak için bizimle iletişime geçin.

İlgili hizmetler

Bu hizmetle başlamaya hazır mısınız?

İletişime Geçin
← Tüm Hizmetlere Dön